1800-222-222
contact [at] mehbang.net

مِهبانگ ، بانگِ دانش و خرَد

برای حمایت از ما ، یکی از ما باشید
14 آوریل 2015

نسبیت خاص و عام انیشتین

/
نوشته شده توسط
/
دیدگاه10

آلبرت انیشتین نظریه نسبیت خاص خود را در سن 25 سالگی و در سال 1905 ارائه داد و ده سال بعدش در سال 1915 نظریه نسبیت عام را مطرح کرد.
**نسبیت خاص شامل سه پدیده در سرعت‌های بالا است:
1) کاهش طول جسم 2) اتساع زمانی یا کند شدن زمان 3) افزایش جرم جسم
یعنی چی؟ یعنی جسمی به سرعت بالا و نزدیک نور برس زمان برایش متوقف میشه یعنی کند میشه و طولش صفر و جرمش به سمت بی نهایت میل پیدا می‌کند.
اگر دو آدم دو قلو یکی رو زمین یکی در فضا پیمایی با سرعت نور زمین رو ترک کند آن‌گاه بعد از صد سال کسی که تو سفینه بوده برایش یک سال گذشته و وقتی برمیگردد می‌بیند که روی زمین حدود صد سال گذشته است!

 

albert einstein_nesbiat

 

نسبیت خاص چند اصل دارد :

A) اصل نسبیت: یعنی همه چیز نسبی هست و چیزی مطلق وجود ندارد.

B) ثابت جهانی سرعت نور: این اصل میگه نورد در خلا برای تمام ناظران ثابت و برابر C یک مقدار ثابت است و به حرکت ناظر و یا چشمه نور بستگی دارد . اگر شما سوار بر اتوموبیلی بشوید و سرعتش 50 باشد و یک اتوموبیل دیگر با سرعت 20 تا نزدیک شما شود طبق ثابت، اتوموبیلی اول سرعتش 70 کیلومتر خواهد بود.

C) نسبی بودن همزمانی: اگر یک ناظر دو پدیده A و B را همزمان ببیند و ناظر دیگری که باسرعت نسبی به ناظر اول حرکت می‌کند. بسته به شرایط ممکنه پدیده A را زودتر یا همزمان یا دیرتز از پدیده B ببیند. همزمانی در نسبیت خاص کلا معنایی مطلق و نیوتونی خود را از دست میده و پدیده ای نسبی می‌شود.

D) انقباض طولی = یعنی چی ؟ یعنی جسمی رو در نظر بگیر در راستای طولش حرکت میکنه از چشم ناظر ساکن , کوتاه تر به نظر میرسد . بعبارتی جسمی که به سرعت نور میرسه طولش از دید ناظرِ ساکن کوتاه تر از همان جسم در حالت سکون است.

E) اتساع زمانی = اگر جسمی به سرعت نور برسه زمان براش کند تر میشه و وقتی به سرعت نور برسه زمان میایسته براش و وقتی بیشتر از سرعت نور بشه زمان
براش معکوس میشه .. البته از نظر فیزیکی این مورد اخر غیر ممکنه

F) هم ارزی جرم و انرژی = همون معادله معروف E=MC^2 است

(از کاربردهای نسبیت خاص میتوان در GPS و انرژی اتمی استفاده کرد.)

 

نسبیت عام :

نسبیت عالم سال 1915 انتشار یافت و دیدگاه گرانشی را بکلی تغیر داد و در این نظریه گرانش یک خاصیت از فضا لقب گرفت نه یک نیرو .
کلن نسبیت عام با شتاب سر و کار دارد نه سرعت و راجع به اجسامی است که شتاب ثقل دارند.

هرجای عالم جرمی باشد آن‌هم در فضای خالی، حتمن یک شتاب جاذبه در اطراف خود دارد که یک مقدار آن وابسته به جرم جسم است. نسبیت نیز با این اعداد شتاب‌ها سرو کار دارد و به ما میگوید فضا خاصیت خمیدگی در اطراف اجرام بزرگ، به دلیل گرانش آن‌ها دارد! همچنین میگوید هر جسمی از سیاره دور بشه زمان برایش کندتر می‌گذرد.

انیشتین متوجه شد نوری که از سمت چشمه ی نوری میاد و از کنار ستاره های سنگین عبور میکند کمی دچار خَمش میشود… در نتیجه عملکرد سیاه‌چاله‌ها نیز اینطوری از طریق نسبیت عام مشخص شد(سیاه چاله میدونیم حجم کم و بسیار جرم بالایی داره که نور هم نمیتونه ازش فرار کنه).
نسبیت عام انیشتین نشان داد که قوانین جاذبه نیوتونی دقیق نیست و در میدان‌های با جاذبه بالا و قوی این قوانین زیر سوال میروند. انیشتین نشان داد اگر جسمی در میدان قوی جاذبه باشد و نور از کنارش عبور کنه اون نور خم میشه و همچنین این نورها که از ستارگان دور به زمین میرسند تغیر طول موج پیدا میکنند.

زمان و فضا در طی نظریه نسبیت عام بهم بافته شده است و ساختاری 4 بعدی فضا زمان را تشکیل میدهد. پس حرکت اجسام نیز در این ساختار 4 بعدی شکل میگیرد و گرانش باعث تغیر ساختار فضا زمان میشود و حرکت جسم بر اثر میدان گرانشی تغیر میکند.

گرانش در نظریه نسبیت عام یک خاصیت هندسی است نه یک نیرو. به زبانی ساده اگر فضا را مانند یک پارچه فرض کنیم که 4 طرفش کشیده شده، اگر جسمی دارای جرم در آن باشد، به خاطر جرمش، اطرافش را مورد انحنا و خمیدگی قرار میدهد؛ و هر چیزی به دور آن جرم بچرخد، به سمت داخل جرم نمی‌افتد، بلکه به دلیل نیرو ی گریز از مرکز در مدار خودش باقی میماند… مثل سیارات نسبت به خورشید.

سیاه‌چاله و کرم‌چاله‌ها نیز به وسیله نظریه نسبیت عام قابل توجیه هستند.

این را هم اضافه کنیم که اصطلاح “نسبیت” اولین بار توسط ماکس پلانک در سال 1908 به کار برده شد.

10 پاسخ

  1. Mansour Behboodi

    با درود
    علت کند شدن زمان در سفینه ای که در فضا حرکت میکند چیست؟ دور شدن از سیاره است ؟ یا سرعت بالای سفینه؟ یا اساسن جرم بزرگ باعث کند تر شدن زمان میشود یا تندتر شدن آن؟
    با سپاس

  2. Mansour Behboodi

    با درود
    من متوجه این خط از متن نمی شوم:
    “همچنین میگوید هر جسمی از سیاره دور بشه زمان برایش کندتر می‌گذرد.”
    چرا؟

    1. Mansour.B

      با درود
      در متن اشاره شد:
      “ هر جسمی از سیاره دور بشه زمان برایش کندتر می‌گذرد.”
      در صورتی که در ویدئویی که فرمودید گفته شد:
      ” در میدان گرانش زمان کند می شود”

  3. Mansour B

    با درود
    در متن اشاره شد:
    “ هر جسمی از سیاره دور بشه زمان برایش کندتر می‌گذرد.”
    در صورتی که در ویدئویی که فرمودید گفته شد:
    ” در میدان گرانش زمان کند می شود”

  4. امیر رضا

    سلام
    در جایی از متن اشاره شده که انشتین متوجه خم شدن نور گذرنده از کنار ستاره ها شد، اما من در یک برنامه مستند تلوزیونی دیدم که یک دانشمند انگلیسی بعد از انتشار نظریه انشتین این آزمایش را طراحی و در زمان خورشید گرفتگی در آفریقا انجام داد.

  5. maged

    دانشمندان الان 100 درصد میدوند که قبلا همه چیز از کره ها و کهکشان فشرده و متراکم بوده و اندازه زرات زیر اتمی کوچیک ومتراکم و فشرده بوده ودر اثر یک انفجار به نام بینگ بنگ باز و شکسته شده وهمواره در خال گسترش . جالب اینکه 1400 سال پیش در قران گفته اسمانها وزمین به هم متصل بود ما انها را از هم جدا وباز کردیم این در قران امده سوره انبیاایه 29 ایه کافران ندیدند که اسمانها وزمینبسته بود ما انهارا بشکافتیم و از اب هر چیز را زنده گردانیدیم چر ا باز بخدا ایمان نمی اورید پس چرا با ز به خدا ایمان نمی اورید…. در این ایه خدا وند دوبار پشت سرهم میگه چرا بخدا ایمان نمی اورید…

  6. کامران

    سلام
    در ادامه صحبتهای maged عزیز جالب است که
    همانطور که فهمیدن جهان در حال ابساط است در قران کریم امده است
    و ما پیوسته در حال خلقت جدیدیم.
    یا جای دیگر که امده است یکسال در نزد ما معادل پنجاه هزار سال شما در
    زمین است .
    که اگر به فرمول میزان کندی زمان با توجه به فاصله دست بیابیم
    می توانیم حدود مکان مورد نظر ربالعالمین را پیدا کنیم.

  7. حسن

    اگر دو آدم دو قلو یکی رو زمین یکی در فضا پیمایی با سرعت نور زمین رو ترک کند آن‌گاه بعد از صد سال کسی که تو سفینه بوده برایش یک سال گذشته و وقتی برمیگردد می‌بیند که روی زمین حدود صد سال گذشته است!
    سلام :اون فرد اگه برگرده دویست سال میشه دیگه صد رفت صد برگشت.چرا روی زمین صد سال گذشته؟

ارسال پاسخ

مجموعه‌ی کامل کلاس‌ها و سمینارها بزودی در بخش محصولات در دسترس قرار خواهد گرفت! رد کردن